Pis, pies, plas, zeik, wateren, wee-wee, pipi; wat vertelt mijn urine?

Inspecteren wat je in de pot achterlaat, dat vinden wij een goed plan. Voor het doortrekken nog even achterom kijken. Geregeld informeren we naar het ontlastingspatroon waarbij we vragen naar de frequentie, geur, kleur en vorm. Dat levert veel informatie over je gezondheid op. Urine bekijken en ruiken zijn we minder gewend, hoewel als er veranderingen in optreden, nemen we het meestal wel waar. Verbazingwekkend, zo snel als je de asperges kan ruiken in de urine. En ik schrik toch even omdat mijn plas rood is, … ik had bietjes gegeten.

Veranderingen zijn vaak onschadelijk en kunnen veroorzaakt worden door voeding, supplementen of medicijnen. Maar er kunnen ook onderliggende aandoeningen voor verantwoordelijk zijn, denk aan urineweginfecties, leverfalen en nierstenen.

Onze nieren maken urine, het vloeibare afval, het filtert rommel uit je bloed. Vanuit je nierbekken wordt het opgeslagen in je blaas. Het vloeibare afval bestaat vooral uit water, zout en elektrolyten zoals kalium en fosfor, maar ook ureum en urinezuur.

Wat vertelt de geur, kleur, frequentie en consistentie van onze urine ons?

Kleurschakeringen

Urine hoort licht geel tot goudkleurig te zijn, de kleur hebben we zelf geproduceerd en wordt veroorzaakt door een pigment urochroom.

Hoe licht of donker je urine is, is mede afhankelijk hoeveel je drinkt. Hoe meer je drinkt hoe wateriger de kleur en het tegenovergestelde is ook waar. Een geringe inname van water maakt de urine geconcentreerder, dus donkerder geel. Ochtendurine is vaak donkerder en dat komt vooral omdat we tijdens de nachtrust vocht kwijtraken door transpiratie. Is je pis altijd donker, dan moet je meer drinken anders droog je uit.

urine kleurstalen

Afwijkende kleuren van urine


Roze of rood
Deze kleurverandering kan komen door onze voeding waaronder bieten, wortels, bramen, tuinbonen en rabarber. Ook bepaalde medicijnen geven deze verkleuring zoals het rifampicine of bepaalde chemo. Toxische belasting met lood of kwik maakt de urine ook roodachtig. Bloed in de urine geeft ook rood/roze verkleuring, dat kan dan te maken hebben met blaas- en nieraandoeningen (zoals niersteentje), maar met ook prostaatproblemen. Bloed kan ook in de urine voorkomen door intensieve sport waarbij klein vaatje kapot gaan. Bezoek een arts als de kleurverandering langer duurt dan een aantal dagen.

Oranje
Wanneer je voor het eerst een B-complex of een Multi gaat slikken waarschuw ik dat de “jus d’orange” die plast veroorzaakt wordt door vitamine B2 (riboflavine). Je hebt maar weinig B2 nodig om een heel zwembad te kunnen kleuren.

Oranje – bruin
Deze kleur kan het ook een teken zijn dat je uitgedroogd bent of dat er een probleem is met je lever of galwegen. Afbraak van bloedcellen en eiwitten kunnen de plas bruinig maken. cola-bruine plas kan ontstaan door een ontsteking van je nieren. Als de galwegen geblokkeerd zijn wordt de pipi ook heel donker. Altijd laten checken als het aanhoudt.

Grijs
Niergruis kan een betonlook aan de plas geven. Als je (nog geen) branderige pijn hebt bij het plassen, kom dan langs. We hebben een geschikte kruidenthee. Ga toch ook nog even langs de huisarts.

Blauw of groen
Groenachtige troebele urine kan duiden op een urineweginfectie. Als bij een operatie intraveneuze anesthetica Propofol is gebruikt of het antihistaminicum Promethazine wordt ingezet kan de pies ook blauw groenig worden.

Hoe ruikt het

Wee-wee heeft meestal geen sterke geur. Als je tijdens het plassen een ander luchtje waarneemt kan het een teken zijn van een urineweginfectie, blaasontsteking, diabetes, of stofwisselingsziekte.

Zwavel
Inmiddels weten we dat vooral de asperges bekend zijn om de sterk ruikende zwavelverbinding.

Aceton
Bij een sterk verstoorde bloedsuikerspiegel (te hoog) kan het lichaam geen suiker verwerken en haalt energie uit vetten. Er ontstaan ketonen waarvan aceton herkenbaar is in de urine maar ook in de adem.

Zoet
Veel plassen met een zoete geur past ook bij diabetes, het is een manier om de grote hoeveelheid suiker af te voeren.

Ammoniak
Dit wordt geproduceerd door de lever als het te veel eiwitten moet afbreken. Het afbraakproduct ureum zorgt dan voor deze penetrante geur. Opvallend is dat veel sporters in eerste instantie klagen over de geur van hun zweet en niet over de geurende pislucht. Oorzaak ligt meestal heel simpel: te hoge eiwitinname en te weinig water drinken.

Bij een blaasontsteking kan ammoniakwalm ook ontstaan als bacteriën ureum afbreken.

Fishy
Een SOA-besmetting met Trichomonias geeft naast de niet verse vislucht, schuimende geel-groene urine. Snel behandelen.

Consistentie


Schuimend
Het maakt niet uit welke kleur het is, je moet contact opnemen met je arts als je urine constant schuimig is. Net zoals het schuimende kraagje op het bier zijn het waarschijnlijk eiwitten. Eiwitten horen niet in de urine. Het kan betekenen dat je problemen hebt met je nieren.

Vlokkerig
Het kan wijzen op urinezuurafscheiding, een urineweginfectie.

Frequentie

We wateren maar liefst een keer of 8 per dag. Dat is uiteraard afhankelijk van de hoeveelheid die je drinkt.
De frequentie neemt toe bij urineweginfecties, overactieve blaas, diabetes, prostaatvergroting en medicatie zoals diuretica.

Ga naar de arts als de verandering in je urine:

  • geen relatie heeft met voeding, supplementen, medicijnen
  • meer dan een dag aanhoudt
  • gepaard gaat met bijvoorbeeld koorts, pijn, braken en heftige dorst

Ik voel aan mijn water dat dit blog ten einde is, ik hoop dat het voor jouw helder is. Einde aan het gezeik.

Het bericht Pis, pies, plas, zeik, wateren, wee-wee, pipi; wat vertelt mijn urine? verscheen eerst op Drogisterij AJ van der Pigge.

Lees meer

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *